หน้าแรก :: เกี่ยวกับโครงการ :: ข่าว :: ถาม-ตอบ :: วิถีชาวเล :: เว็บที่เกี่ยวข้อง
สนับสนุนโดย UNESCO ทีมงานโดย CUSRI  ภาษาไทย | English
เกี่ยวกับโครงการ  

บทสรุป

     นับตั้งแต่การจัดประชุมระดมความคิดในปี พ.ศ. 2541 โครงการนำร่องอันดามันได้ประสานงานและจัดกิจกรรมไปแล้วหลายอย่าง ซึ่งบรรลุเป้าหมายที่หลากหลาย ทั้งในด้านการระดมความคิด การสร้างพันธมิตรในการทำงาน การแลกเปลี่ยนการเรียนรู้ การศึกษาวิจัย การเพิ่มทักษะ ศักยภาพและทางเลือกให้กับชุมชน การสนับสนุนการสืบทอดและอนุรักษ์วัฒนธรรม การเผยแพร่และการสร้างความตระหนัก

สรุปเป้าหมายและกิจกรรมในโครงการนำร่องอันดามัน

เป้าหมาย กิจกรรม
ระดมความคิด สร้างพันธมิตรในการทำงาน และแลกเปลี่ยนการเรียนรู้
  • การประชุมระดมความคิดเพื่อหากรอบแนวคิดและทางเลือกของการพัฒนาอย่างยั่งยืน
  • การประชุมเชิงปฏิบัติการเพื่อกำหนดทางเลือกและพันธกิจของการพัฒนา
  • การประชุมสรุปผลโครงการระยะแรก
  • การร่วมจัดประชุม Wise Coastal Practice for Asia and Pacific
ศึกษาวิจัย รวบรวมข้อมูลพื้นฐาน
  • การประเมินทรัพยากรธรรมชาติและความรู้พื้นบ้านเกี่ยวกับทรัพยากรธรรมชาติ หมู่เกาะสุรินทร์
เพิ่มทักษะหรือศักยภาพ และสร้างทางเลือกในการประกอบอาชีพ
  • การส่งเสริมงานฝืมือหัตถกรรมมอแกน
สนับสนุนการอนุรักษ์และสืบทอดวัฒนธรรม
  • การร่างและจัดพิมพ์หนังสือ “ชีวิตพวกเราชาวทะเล” สี่ภาษา
  • การสนับสนุนการสร้างเรือก่าบาง
เผยแพร่ข้อมูล และสร้างความตระหนัก
  • การร่างและจัดพิมพ์คู่มือเส้นทางศึกษาธรรมชาติ
  • การจัดนิทรรศการเผยแพร่ความรู้เกี่ยวกับวิถีชีวิต ภูมิปัญญา และศิลปวัฒนธรรมที่หมู่บ้านมอแกน

     กิจกรรมของโครงการนำร่องอันดามันนำไปสู่บทเรียนเกี่ยวกับการทำงานคือ

  1. ผู้มีส่วนเกี่ยวข้องหลายๆ ฝ่ายมีส่วนร่วมและมีเป้าหมายเกี่ยวกับการพัฒนาที่ยั่งยืนที่สอดคล้องกัน
  2. มีการสื่อสารและการแลกเปลี่ยนความรู้และประสบการณ์ของซึ่งกันและกัน
  3. ให้ความสำคัญกับความรู้พื้นบ้านและการจัดการที่ชุมชนเข้ามามีส่วนร่วมได้
  4. สร้างความเข้มแข็งให้ชุมชนโดยกระตุ้นให้เกิดความภาคภูมิใจในอัตลักษณ์และวิถี ชนเผ่า
  5. เผยแพร่ข้อมูลออกไปสู่วงกว้างเพื่อสร้างเสริมความรู้ความเข้าใจเกี่ยวกับชนเผ่าและส่งเสริม คุณค่าของความหลากหลายทางวัฒนธรรม
  6. เปิดโอกาสให้ชนเผ่าได้เรียนรู้โลกภายนอก และสรรหาทางเลือกในการพัฒนาที่จะไม่ทำลายสังคมวัฒนธรรมและสิ่งแวดล้อมของชุมชน

     แม้ว่ากิจกรรมหลายอย่างจะเสร็จสิ้นไปแล้ว แต่ก็มีข้อเสนอแนะสำหรับการดำเนินงานในอนาคต มีบางกิจกรรมที่ต้องทำต่อเนื่อง และมีบางกิจกรรมที่โครงการได้วางแนวทางไว้แล้ว เพื่อที่จะได้สานต่องานในช่วงที่ผ่านมา กิจกรรมที่วางแผนจะจัดในอนาคตมีดังนี้

การจัดทำเว็บไซท์เผยแพร่ข้อมูลเกี่ยวกับโครงการนำร่องอันดามัน

     โครงการนำร่องอันดามันมีข้อมูลที่เกี่ยวกับมอแกนอยู่มาก การจัดทำเว็บไซท์จะทำให้เผยแพร่ข้อมูลนี้ออกไปสู่สาธารณชน ทำให้พันธมิตรและแนวร่วมที่เป็นองค์กรหรือหน่วยงานสามารถจะติดตามความคืบหน้าของโครงการได้ และมีสื่อกลางที่ติดต่อกับโครงการได้ เว็บไซท์จะมีทั้งภาษาไทยและภาษาอังกฤษ และมีรายละเอียดเกี่ยวกับโครงการ กิจกรรมต่างๆ ข่าวเกี่ยวกับมอแกนในสื่อต่างๆ ข้อมูลเกี่ยวกับวิถีชีวิตของมอแกน มอแกลน อูรักลาโว้ย และ web board ให้ผู้ติดตามสามารถจะซักถามปัญหา ให้ข้อเสนอแนะและแลกเปลี่ยนความคิดเห็นเกี่ยวกับกิจกรรมโครงการได้

 


หน้าแรกของเว็บไซท์โครงการนำร่องอันดามัน

การจัดกิจกรรมอนุรักษ์เต่าทะเล

     กิจกรรมนี้จะเน้นที่การรณรงค์เกี่ยวกับการอนุรักษ์เต่าทะเล เป็นการกระตุ้นให้เด็กๆ มอแกนได้เรียนรู้เกี่ยวกับวงจรชีวิต อาหาร ความเป็นอยู่ ภัยคุกคามเต่าทะเล และให้เด็กๆ ได้สืบเสาะรวมทั้งบันทึกความรู้ ประสบการณ์ เรื่องเล่าหรือตำนานจากญาติผู้ใหญ่ในส่วนที่เกี่ยวกับเต่าทะเลและสัตวทะเลอื่นๆ ที่หายากและใกล้สูญพันธุ์ เพื่อเป็นการสนับสนุน กิจกรรมการเพาะเลี้ยงเต่าทะเลของอุทยานแห่งชาติ หมู่เกาะสุรินทร์ อาจจะจัดฝึกอบรมมอแกนเกี่ยวกับวิธีที่ ถูกต้องในการเคลื่อนย้ายไข่เต่า ฟักไข่ และเลี้ยงลูก เต่าทะเล โดยมีเด็กๆ คอยจดบันทึกเกี่ยวกับ การเพาะเลี้ยงและพัฒนาการของเต่า

การสำรวจความเป็นไปได้ในการขยายโครงการสู่พื้นที่อื่นๆ

     บทเรียนจากโครงการนำร่องอันดามันอาจจะขยายไปสู่พื้นที่อื่นๆ โดยปรับเปลี่ยนให้เหมาะสมกับบริบทของพื้นที่ โครงการนำร่องอันดามันในช่วงต่อไปจะสำรวจความเป็นไปได้ในการขยาย โครงการไปสู่พื้นที่อื่นๆ ที่เป็นพื้นที่อนุรักษ์และมี คนพื้นเมืองอาศัยอยู่ (เช่น เกาะหลีเป๊ะในเขตอุทยานแห่งชาติเกาะตะรุเตา อาดัง-ราวี และอุทยานแห่งชาติเกาะลันตา ที่มีชุมชนอูรักลาโว้ยอาศัยอยู่) เริ่มจากการสำรวจผู้ที่มีส่วนเกี่ยวข้อง จุดอ่อนจุดแข็งของพื้นที่ กิจกรรมในพื้นที่ ปัญหาและความต้องการของคนในพื้นที่ และค้นหาแนวทางการพัฒนาโดยอาศัยการมีส่วนร่วม

การร่างและจัดพิมพ์หนังสืออ่านเพิ่มเติมระดับประถมศึกษาและมัธยมศึกษา และการจัดทำพจนานุกรมประกอบภาพ

     หนังสือ “ชีวิตพวกเราชาวทะเล” เป็นผลงานของ โครงการนำร่องอันดามันในช่วงต้นๆ เป็นทั้งหนังสืออ่านที่สร้างให้เด็กๆ ชาวเลเกิดความภาคภูมิใจในวัฒนธรรมและภาษาของตนเองและเป็นสื่อที่สะท้อนให้เด็กๆ รวมทั้งผู้คนในสังคมใหญ่เห็นถึงวิถีชีวิตที่อาศัยทรัพยากรจากป่าและทะเลของมอแกนและอูรักลาโว้ย โครงการนำร่องอันดามันจึงวางแผนจัดทำหนังสืออ่านเพิ่มเติมในระดับประถมศึกษาและมัธยมศึกษา โดยจะพิมพ์เป็นภาษาไทย และภาษามอแกน-อูรักลาโว้ย และจะจัดทำพจนานุกรมประกอบภาพเพื่อส่งเสริมการศึกษาและการใช้ภาษาของมอแกนและอูรักลาโว้ยด้วย

การสร้างสื่อเพื่อส่งเสริมความตระหนักด้านสังคมและสิ่งแวดล้อม

     กิจกรรมหนึ่งซึ่งวางแผนไว้ในอนาคตคือการจัดทำสื่อหรือจัดหาสื่อเพื่อสร้างเสริมความเข้าใจให้กับมอแกนในเรื่องบทบาทของอุทยานแห่งชาติและการอนุรักษ์ สิ่งแวดล้อม ระบบนิเวศชายฝั่งทะเล ทั้งนี้เพื่อกระตุ้นให้มอแกนได้เข้าใจถึงการจัดการพื้นที่อนุรักษ์และเพื่อให้มอแกนสามารถจะเข้ามามีส่วนร่วมในการจัดการได้ในอนาคต ในทางกลับกัน ควรจะมีสื่อเพื่อให้ผู้ที่เกี่ยวข้องและสังคมใหญ่ได้เข้าใจถึงชีวิตวัฒนธรรมของมอแกน และมุมมองของมอแกนต่อสิ่งแวดล้อม โครงการนำร่องอันดามันจึงวางแผนจัดทำสื่อสไลด์และวิดีทัศน์เพื่อนำเสนอเรื่องราวของมอแกนให้สังคมใหญ่ได้รับรู้

การสำรวจเพื่อผลักดันเรื่องสัญชาติและ บัตรประชาชน

     กิจกรรมนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อสำรวจประชากรมอแกนและรวบรวมข้อมูลครัวเรือนไว้ประกอบการผลักดันเรื่องสัญชาติและบัตรประชาชน มอแกนส่วนใหญ่ที่ หมู่เกาะสุรินทร์ตั้งหลักฐานอยู่ในประเทศไทยค่อนข้างถาวร ผู้หญิงมอแกนหลายคนแต่งงานกับคนไทยและต้องการมีสัญชาติและบัตรประชาชนเพื่อที่จะได้เดินทางไปยังที่ต่างๆ ได้โดยไม่ต้องหวาดระแวงว่าจะถูกตรวจตราหรือจับกุมในฐานะผู้หลบหนีเข้าเมืองโดยผิดกฎหมาย และเพื่อที่บุตรจะได้รับการรับรอง และได้รับ สวัสดิการตามสมควร สิทธิในสัญชาติเป็นสิทธิที่ มอแกนส่วนใหญ่ที่หมู่เกาะสุรินทร์พึงมีพึงได้ แต่ควรจะเปิดโอกาสให้มอแกนได้รับรู้ถึงหน้าที่และบทบาทของตนในฐานะผู้ถือสัญชาติไทยเสียก่อน และควรมีการ วางแผนการจัดตั้งคณะกรรมการ (ประกอบด้วย มอแกนและผู้ที่เกี่ยวข้อง) เพื่อพิจารณาความเร่งด่วนและความจำเป็นของการให้สัญชาติ และการวางแนวทางจำกัดการให้สัญชาติสำหรับมอแกนอื่นๆ ที่จะอพยพจากประเทศเมียนมาร์เข้ามาในประเทศไทย

การวางแผนจัดตั้งมูลนิธิ

     ในช่วงต่อไป โครงการนำร่องอันดามันจะวางแผนจัดตั้งมูลนิธิเพื่อสานต่องานของโครงการอย่างเป็นระบบและต่อเนื่อง กิจกรรมที่ผ่านมาส่วนใหญ่เป็นกิจกรรมที่ดำเนินการเป็นช่วงๆ อาศัยเวลาและแรงของอาสาสมัคร การจัดตั้งมูลนิธิจะทำให้มีผู้ที่ทำงานเต็มเวลาและดำเนินงานได้อย่างต่อเนื่อง การผลักดันเรื่องสัญชาติ การส่งเสริมด้านสุขภาพอนามัย การส่งเสริมงานฝีมือหัตถกรรม ฯลฯ ล้วนเป็นงานที่ต้องอาศัย การดำเนินงานอย่างต่อเนื่องและประสานกับพื้นที่อย่างสม่ำเสมอ

<<< กิจกรรมที่เกี่ยวเนื่อง ส่งท้าย >>>

ติดต่อกับโครงการ  
โครงการนำร่องอันดามัน สถาบันวิจัยสังคม จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย ถนนพญาไท กรุงเทพฯ 10330 โทรสาร 0-2255-2353
ข้อมูลและรูปในเว็บนี้นำไปใช้ได้ในกิจกรรมการศึกษาหรือกิจกรรมอื่นๆ ที่ไม่แสวงกำไรและกรุณาอ้างถึงที่มาของข้อมูลด้วย